Lokale voedselgemeenschappen zijn populair.

Een verkennend onderzoek naar voedselgemeenschappen dat Sandra van Kampen (De schaal van Kampen) in samenwerking met de Transitiecoalitie Voedsel publiceerde laat zien dat op dit moment ruim 480 voedselgemeenschappen in Nederland zo’n 150.000 mensen van vers voedsel voorzien. Het is voor het eerst dat deze nieuwe trend grondig in kaart is gebracht.

Een voedselgemeenschap wat is dat precies? Dat is een lokaal samenwerkingsverband tussen consumenten en producenten zonder tussenhandel. Bekende voorbeelden hiervan zijn Herenboeren waarbij burgers gedeeld eigenaar zijn van hun eigen boerderij. Maar ook coöperatieve winkels, coöperatieve markten en gebiedscollectieven worden gerekend tot de voedselgemeenschappen. “Zo’n gemeenschap is eigenlijk gewoon een duurzaam voedselsysteem in het klein”, zegt onderzoeker Sandra van Kampen. “Het lidmaatschap heeft voor zowel consument als boer voordelen. Je krijgt vers en betaalbaar voedsel uit de streek. Daarnaast geeft het boeren de zekerheid van afname voor een eerlijke prijs en van een inkomen. En deze gemeenschappen leveren een bijdrage aan de biodiversiteit.”

Betrokken bij je eten

Aardpeer gaat voor 100 procent betrokkenheid bij ons eten. Wil jij meer weten over de boeren die zich inzetten voor een gezonde bodem? Lees hun verhalen hier.

Het belang van landbouw mét gemeenschap

Geert van der Veer van Herenboeren NL en mede-initiatiefnemer Aardpeer: “De kwaliteit van onze landbouwgrond raakt de laatste decennia steeds verder uitgeput. We beginnen te beseffen wat een intensieve manier van landbouw doet met de aarde en het milieu.” Straks zijn voedselgemeenschappen net zo gewoon als melk van de boer. “Om de impact van voedselgemeenschappen op waarde te kunnen schatten, is het noodzakelijk deze ontwikkeling vanuit systeemperspectief te bezien”, zegt Van Kampen. “Het zijn voorbodes van een radicale omslag van het voedselsysteem. De vraag of al deze kleine initiatieven opgeschaald moeten worden, vind ik zelf niet zo relevant. Ik zie de tendens meer als ‘verdichten’. De initiatieven groeien eigenlijk als postzegels aan elkaar.”

Lees meer

Dit artikel maakt gebruik van de onderzoeksresultaten van Sandra van Kampen (De schaal van Kampen) en de Transitiecoalitie Voedsel. Het onderzoek (dec 20) kwam tot stand met steun van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, en de provincies Noord-Brabant, Zuid-Holland, Gelderland, Zeeland en Flevoland. Het volledige onderzoek én de lijst met initiatieven is hier te downloaden.